Diğer Halka Açık Şirketlerin Yükümlülükleri

Payları Borsa'da işlem görmeyen halka açık anonim ortaklıkların genel yükümlülükleri ana başlıklar itibarıyla aşağıda verilmiştir.

Söz konusu yükümlülüklere tabi olmak istenmiyorsa Kanun kapsamından çıkma şartları hakkında bilgi edinmek için Kurulumuzun II-16.1 sayılı “Ortaklıkların Kanun Kapsamından Çıkarılması ve Paylarının Borsada İşlem Görmesi Zorunluluğuna İlişkin Esaslar Tebliği” incelenmelidir.

Ayrıca, payları Borsa'da işlem görmeyen halka açık anonim ortaklıkların, sermaye piyasası araçlarının (pay, tahvil vb.) ihraç ve halka arzı, birleşme, bölünme, pay alım teklifinde bulunma ve çağrı yoluyla vekalet toplanması gibi özellikli durumlarında Kurulumuz web sayfasında yer alan ilgili düzenlemeler çerçevesinde gerekli bilgi ve belgeler ile birlikte Kurulumuza başvurma zorunlulukları bulunduğu da dikkate alınmalıdır.

Önemle belirtmek gerekir ki, sermaye piyasası mevzuatından kaynaklanan yükümlülüklerin son durum itibarıyla yerine getirilebilmesini teminen sermaye piyasası mevzuatının ve Sermaye Piyasası Kurulu'nun internet sayfasında yayımlanan Kurul Bülteni'nin de takip edilmesi gerekmektedir.
 
A) KÂR PAYININ TAM VE NAKDEN ÖDENMESİ ZORUNLULUĞU
Halka açık anonim ortaklıkların kâr payı ile kâr payı avansı dağıtımına, kâr payının korunmasına ve kâr dağıtım politikasının belirlenmesine ilişkin esaslar II.19-1 sayılı "Kâr Payı Tebliği" ile düzenlenmiştir.
I. Kâr dağıtım politikası
Halka açık anonim ortaklıklar, kârlarını genel kurulları tarafından belirlenecek kâr dağıtım politikaları çerçevesinde ve ilgili mevzuat hükümlerine uygun olarak genel kurul kararıyla dağıtır.
Payları Borsa'da işlem görmeyen halka açık anonim ortaklıkların kâr dağıtım politikalarında asgari olarak aşağıdaki hususlara yer verilmesi gerekir:
a) Kâr payı dağıtılıp dağıtılmayacağı, dağıtılacak ise ortaklar ve kâra katılan diğer kişiler için belirlenen kâr payı dağıtım oranı.
b) Kâr payının ödenme şekli.
c) Kâr payı dağıtım işlemlerine en geç dağıtım kararı verilen genel kurul toplantısının yapıldığı hesap dönemi sonu itibarıyla başlanması şartıyla, kâr payının ödenme zamanı.
ç) Kâr payı avansı dağıtılıp dağıtılmayacağı, dağıtılacak ise buna ilişkin esaslar.Böylece, kâr payı dağıtımının tamamlanmasına ilişkin sürenin Tebliğ’de belirlenmesi yerine, dağıtım işlemlerine en geç dağıtım kararı verilen genel kurul toplantısının yapıldığı hesap dönemi sonu itibarıyla başlanması şartıyla, kâr payının ödenme zamanının kâr dağıtım politikasında yer alması gerektiği düzenlenerek, ödeme zamanına serbesti tanınmıştır.
Kâr dağıtım politikasında değişiklik yapılmak istenmesi durumunda, bu değişikliğe ilişkin yönetim kurulu kararı ve değişikliğin gerekçesi, Kurulun özel durumların kamuya açıklanmasına ilişkin düzenlemeleri çerçevesinde kamuya duyurulur.
II. Kâr payı dağıtım esasları
Ortaklıklarda kâr payı, dağıtım tarihi itibarıyla mevcut payların tümüne, bunların ihraç ve iktisap tarihleri dikkate alınmaksızın payları oranında eşit olarak dağıtılır. Kâr payı imtiyazına ilişkin haklar saklıdır.
Payları borsada işlem görmeyen ortaklıkların kâr payını tam ve nakden dağıtmaları zorunludur. Kâr payı ödemeleri kâr payı kuponunun ortaklığa ibrazı karşılığında yapılır. Bu ortaklıklar, payları Borsada işlem gören ortaklıkların yararlanabildiği taksitle kâr dağıtımı uygulamasından yararlanamazlar.
Payları borsada işlem görmeyen ortaklıklar için, kâr payı dağıtım oranı, bağışlar eklenmiş net dağıtılabilir dönem kârının yüzde yirmisinden az olamaz. Ortaklıkların geçmiş yıllar zararlarının; geçmiş yıllar kârları, paylara ilişkin primler dahil genel kanuni yedek akçe, sermaye hariç özkaynak kalemlerinin enflasyon muhasebesine göre düzeltilmesinden kaynaklanan tutarların toplamını aşan kısmı, net dağıtılabilir dönem kârının hesaplanmasında indirim kalemi olarak dikkate alınır.
Dağıtılması öngörülen kâr payı tutarının tamamı, ancak yasal kayıtlarda (Vergi Usul Kanunu’na göre tutulan kayıtlarda) mevcut net dağıtılabilir kârdan veya diğer kaynaklardan karşılanabildiği sürece dağıtılabilecektir. Bir başka deyişle, dağıtılacak kâr payı tutarında üst sınır, yasal kayıtlarda yer alan ilgili kâr dağıtım kaynaklarının dağıtılabilir tutarıdır.
Payları borsada işlem görmeyen ortaklıklar, dağıtılacak kâr payı tutarının genel kurula sunulacak son yıllık finansal tablolara göre sermayenin yüzde beşinden daha düşük olması veya söz konusu finansal tablolara göre net dağıtılabilir dönem kârının 100.000 TL’nin altında olması durumunda, ilgili hesap dönemi için kâr payı dağıtmayabilir. Bu durum, dağıtmama nedeni ile birlikte Kurulun özel durumların kamuya açıklanmasına ilişkin düzenlemeleri çerçevesinde kamuya duyurulur. Bu şartlar altında dağıtılmayan kâr payı, daha sonraki dönemlerde yapılacak hesaplamalarda kâr payı kalemi olarak dikkate alınır.
Payları borsada işlem görmeyen ortaklıkların kâr dağıtımına ilişkin yönetim kurulu önerisi, şekli ve içeriği Kurulca belirlenen kâr dağıtım tablosu ile birlikte en geç olağan genel kurul gündeminin ilan edildiği tarihte, Kurulun özel durumların kamuya açıklanmasına ilişkin düzenlemeleri çerçevesinde kamuya duyurulur ve ortaklığın merkezinin bulunduğu yerde mahalli veya ülke çapında yayınlanan en az bir gazetede ve varsa ortaklığın internet sitesinde ilan edilir. Kâr dağıtım tablosu ayrıca ortaklık merkezinde pay sahiplerinin incelemesine açık tutulur.
III. Bağışlara ilişkin esaslar
Ortaklıklar tarafından bağış yapılabilmesi için esas sözleşmede hüküm bulunması şart olup, yapılacak bağışın sınırı ortaklık genel kurulunca belirlenir. Yapılacak bağışın sınırı, esas sözleşmede belirtilmeyen durumlarda genel kurulca belirlenir. Kurul, bağış tutarına üst sınır getirmeye yetkilidir. Ortaklıkların ilgili hesap dönemi içinde yapmış olduğu bağışlar dağıtılabilir kâr matrahına eklenir. Yapılacak bağış ve ödemelerin, Kurulun özel durumların kamuya açıklanmasına ilişkin düzenlemeleri çerçevesinde kamuya duyurulması ve olağan genel kurulda ortakların bilgisine sunulması zorunludur.
IV. İmtiyazlı Pay Sahiplerine, İntifa Senedi Sahiplerine, Yönetim Kurulu Üyelerine, Ortaklık Çalışanlarına ve Pay Sahibi Dışındaki Kişilere Kâr Payı Dağıtımı
İmtiyazlı pay sahiplerine, intifa senedi sahiplerine, yönetim kurulu üyelerine, ortaklık çalışanlarına ve pay sahibi dışındaki kişilere kârdan pay verilebilmesi için ortaklık esas sözleşmesinde hüküm bulunması zorunludur. Esas sözleşmede söz konusu kişilere kâr payı dağıtılması hususunda hüküm bulunmasına rağmen, kâr payına ilişkin olarak herhangi bir oran belirlenmemişse; bu kişilere dağıtılacak kâr payı tutarı, imtiyazdan kaynaklananlar hariç her durumda pay sahiplerine dağıtılan kâr payının dörtte birini aşamaz.
TTK’ya göre ayrılması gereken yedek akçeler ile esas sözleşmede veya kâr dağıtım politikasında pay sahipleri için belirlenen kâr payı ayrılmadıkça; başka yedek akçe ayrılmasına, ertesi yıla kâr aktarılmasına ve intifa senedi sahiplerine, yönetim kurulu üyelerine, ortaklık çalışanlarına ve pay sahibi dışındaki kişilere kârdan pay dağıtılmasına karar verilemeyeceği gibi, pay sahipleri için belirlenen kâr payı nakden ödenmedikçe bu kişilere kârdan pay dağıtılamaz.
V. Tahsil edilmeyen kâr payı bedellerinin zaman aşımına uğraması
Ortaklar ve kâra katılan diğer kimseler tarafından tahsil edilmeyen kâr payı bedelleri, 12/6/1933 tarihli ve 2308 sayılı Şirketlerin Müruru Zamana Uğrayan Kupon Tahvilat ve Hisse Senedi Bedellerinin Hazineye İntikali Hakkında Kanun uyarınca dağıtım tarihinden itibaren beş yılda zaman aşımına uğrar.
Kâr payı dağıtımına konu edilebilecek kaynaklar ile ortaklıkların kâr payı ve kâr payı avansı dağıtımına ilişkin olarak Kurulumuzca Kar Payı Rehberi hazırlanmış olup, http://www.spk.gov.tr/displayfile.aspx?action=displayfile&pageid=986&fn=986.pdf&submenuheader=-1 linkinden anılan rehbere ulaşılabilir.
 
B) ÖZEL DURUMLARIN KAMUYA AÇIKLANMASI YÜKÜMLÜLÜĞÜ
Payları borsada işlem görmeyen halka açık ortaklıkların özel durumlarının kamuya açıklanmasına ilişkin esaslar II-15.2 sayılı "Payları Borsada İşlem Görmeyen Ortaklıklara İlişkin Özel Durumlar Tebliği" (II-15.2 sayılı Tebliğ) ile düzenlenmiştir.
Payları borsada işlem görmeyen halka açık ortaklıkların özel durum açıklamalarına www.spk.gov.tr/apps/ofd/OzelDurumAciklamalari.aspx  adresinden ulaşabilmektedir.
I. Yapılacak Açıklamaların Şekli ve Zamanı
II-15.2 sayılı Tebliğ'de belirtilen özel durumlar veya özel durumlardaki değişiklikler hakkında, söz konusu hususların ortaya çıktığı veya öğrenildiği tarihten itibaren beş iş günü içinde Kurula bir açıklamanın ulaştırılması zorunludur.
Anılan Tebliğ ile belirlenen özel durumların gerçekleşmesi durumunda payları borsada işlem görmeyen ortaklıklar söz konusu Tebliğin ekinde yer alan formlara uygun olarak hazırlayacakları özel durum açıklamasını Kurul'a göndermek zorundadırlar.
Kurul gerekli gördüğü durumlarda II-15.2 sayılı Tebliğ uyarınca gönderilen bilgilerin, elektronik ortam da dâhil, basın yayın organlarında ilan edilmesini ilgili ortaklıktan veya açıklama yapmakla yükümlü diğer kişilerden isteyebilir.
II. Açıklanacak Özel Durumlar
Tebliğde belirtilen özel durumların gerçekleşmesi halinde, II-15.2 sayılı Tebliğde belirtilen esaslar çerçevesinde kamuya açıklama yapılır. Yapılacak açıklamalar anılan Tebliğ’de sayılan durumlarla sınırlı olmayıp, ortaklık paylarının değerini, fiyatını veya yatırımcıların yatırım kararlarını etkileyebilecek her türlü bilginin II-15.2 sayılı Tebliğ hükümleri çerçevesinde kamuya açıklanması zorunludur.
II-15.2 sayılı Tebliğ’e ulaşmak için tıklayınız.
 
C) FİNANSAL TABLO VE YILLIK RAPORLARIN HAZIRLANMASINA İLİŞKİN YÜKÜMLÜLÜKLER İLE SORUMLULUK ESASLARI
I. Finansal Tablo ve Yıllık Raporların Hazırlanması
Payları Borsa'da işlem görmeyen şirketler yıllık finansal tablolarını esas olarak Seri: XI, No: 1 sayılı "Sermaye Piyasasında Mali Tablo ve Raporlara ilişkin ilke ve Kurallar Hakkında Tebliğ" hükümleri uyarınca hazırlarlar. Yüksek enflasyon dönemlerinde finansal tabloların hazırlanmasına ilişkin esaslar ise Seri: XI, No: 20 sayılı "Yüksek Enflasyon Dönemlerinde Mali Tabloların Düzeltilmesine ilişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ" ile düzenlenmiştir.
II. Sorumluluk Esasları
Finansal tablo ve raporların finansal raporlama standartlarına uygun olarak hazırlanmasından, sunulmasından ve gerçeğe uygunluğu ile doğruluğundan, TTK ve sermaye piyasası mevzuatı çerçevesinde işletmenin yönetim kurulu sorumludur. İşletmenin yönetim kurulu, belirtilen kapsamda hazırlanacak mali tablolar ve yıllık raporların kabulüne dair ayrı bir karar almak zorundadır. Mali tabloların bağımsız denetime tabi tutulmuş olması işletme yönetim kurulunun sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
Ayrıca işletmelerin finansal tablo ve yıllık raporlarının ilanı ve bildirimi sırasında söz konusu yıllık ve dönem finansal tabloları ile yıllık raporların; işletme genel müdürü, finansal tablo ve yıllık raporların hazırlanmasından sorumlu bölüm başkanı veya bu sorumluluğu üstlenmiş görevli ile yönetim kurulunca bir iş bölümü yapılmış ise, finansal tablo ve yıllık raporların hazırlanmasından sorumlu yönetim kurulu üyesi tarafından Seri: X, No: 22 sayılı Tebliğ 2'nci Kısım 26'ncı maddesi uyarınca yapılacak açıklamalarla birlikte imzalanması ve kamuya yapılacak açıklamalarda da bu konuya yer verilmesi zorunludur.
İşletme yönetim kurulu; finansal tablo ve yıllık raporları imzalamakla yükümlü olan görevlilerin, ortaklıkla ve konsolide mali tablolar kapsamına giren bağlı ortaklıklar, iştirakler ve müşterek yönetime tabi teşebbüsler ile ilgili önemli bilgilere ulaşmalarını sağlayacak tedbirleri almakla yükümlüdür. İmza yükümlüsü görevliler, gerek işletmenin iç kontrol sistemiyle, gerekse kendilerinin bilgiye ulaşma sistemiyle ilgili eleştiri ve önerilerini işletme yönetim kuruluna, denetimden sorumlu komiteye, işletmenin bağımsız denetimini yapmakta olan bağımsız denetim kuruluşuna bildirmekle ve yıllık raporu incelemeleri sırasında kullandıkları iç kontrol sistemi hakkında bilgi vermekle yükümlüdürler.
 
D) BAĞIMSIZ DENETİM YÜKÜMLÜLÜĞÜ
Payları borsada işlem görmeyen halka açık ortaklıkların hazırlayacakları yıllık finansal tablolarının, 23/1/2013 tarihli ve 28537 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 2012/4213 sayılı Bağımsız Denetime Tabi Olacak Şirketlerin Belirlenmesine İlişkin Bakanlar Kurulu Kararı ile belirlenen esaslar çerçevesinde bağımsız denetimden geçirilmesi zorunludur.
Bunun yanında, sermaye piyasası araçlarının halka arzı, Sermaye Piyasası Kanunu kapsamından çıkma ve birleşme işlemlerinde kullanılan finansal tablolar da bağımsız denetim yükümlülüğüne tabi olabilmektedir. Dolayısıyla, ilgili düzenlemelerdeki bağımsız denetim yükümlülüklerinin ayrıca dikkate alınması gerekmektedir.
 
E) FİNANSAL TABLO VE YILLIK RAPORLARIN AÇIKLANMASI VE KURUL'A GÖNDERİLMESİ
I. Yıllık Finansal Tabloların Kurul'a Gönderilmesi
Seri: XI, No: 1 sayılı "Sermaye Piyasasında Mali Tablo ve Raporlara İlişkin İlke ve Kurallar Hakkında Tebliğ"in 48'inci maddesi uyarınca hisse senetleri Borsa'da işlem görmeyen ortaklıklar, ayrıntılı bilanço ve gelir tablolarını yıllık olağan genel kurul toplantı tarihlerini izleyen 1 ay içinde Kurul'a göndermekle yükümlüdürler.
II. Ek Finansal Tabloların Kurul'a Gönderilmesi
Payları Borsa'da işlem görmeyen ortaklıklardan cari hesap dönemi sonu itibariyle bilanço aktif toplamı 100 bin TL'yi, brüt satış hasılatı 200 bin TL'yi ve çalışan personel sayısı 50 kişiyi aşan ortaklıklardan, bu kriterlerden en az ikisine sahip olanların, formatları Tebliğ ekleri arasında yer alan fon akım tablosu, nakit akım tablosu, kar dağıtım tablosu, satışların maliyeti tablosu gibi ek finansal tabloları düzenlemeleri ve ayrıntılı bilanço ve gelir tabloları ile birlikte Kurul'a göndermeleri şarttır.
Seri: XI, No: 1 sayılı "Sermaye Piyasasında Mali Tablo ve Raporlara ilişkin ilke ve Kurallar Hakkında Tebliğ"inin 49'uncu maddesinde mali tabloların ilanı hususu düzenlenmiştir.
III. Finansal Tabloların İlanı
Seri: XI, No: 1 sayılı Tebliğ'in 49'uncu maddesi uyarınca ortaklıklar Tebliğ ekleri içinde yer alan tiplere uygun olarak hazırladıkları finansal tablolarını her yıl olağan genel kurul toplantılarını izleyen 30 gün içinde Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yayımlatmak zorundadır. Ancak genel kurul yapılsın, yapılmasın bu ilan en geç yıllık hesap döneminin bitimini izleyen altıncı ayın sonunda yapılır. Finansal tabloların genel kurul onayından geçmemiş olması durumunda, ilanda bu hususa açıkça ve görünür bir şekilde yer verilir. Ayrıca, bu tablolar ile genel kurulda kabul edilen mali tablolar arasında fark bulunması halinde, bu farklılıklara ilişkin gerekli açıklamaların yapılması zorunludur.
Bu ilan zorunluluğuna ek olarak menkul kıymetleri bir borsada işlem görmeyen ortaklıklar, biri merkezlerinin bulunduğu yerde yayımlanan en yüksek tirajlı iki yerel süreli yayından birinde olmak üzere iki yerel süreli yayında söz konusu finansal tablolarını yıllık olağan genel kurul toplantılarını izleyen 30 gün içinde ilan ederler.
Menkul kıymetleri bir borsada işlem görmeyen ortaklıklar yerel süreli yayında ilan yükümlülüklerini, yönetim kurulu yıllık faaliyet raporu ile söz konusu finansal tablolarını ve varsa buna ilişkin bağımsız denetim görüşünü, finansal tablo kullanıcıları tarafından kolaylıkla ulaşılabilecek şekilde kendi internet sitelerinde yayımlamak suretiyle de yerine getirebilirler. Bu durumda söz konusu bilgilerin, ilgili internet sitesinde en az 5 yıl süreyle yayımlanması zorunludur.
IV. Denetçi Rapor Özetlerinin İlanı
Ortaklıklar, Seri: XI, No: 1 sayılı Tebliğ'in ekinde yer alan "denetçi raporu özetlerini", mali tablolar için getirilmiş hükümler çerçevesinde anılan finansal tablolar ile birlikte ilan etmek zorundadır. Sürekli bağımsız denetlemeye tabi ortaklıklar ise, denetçi raporu özeti yerine bağımsız denetleme raporlarının özetlerini yayımlamak zorundadırlar.
V. Faaliyet Raporlarının Kurul'a Gönderilmesi
Ortaklıklar, Kurulumuz düzenlemeleri çerçevesinde hazırladıkları faaliyet raporlarının bir örneğini olağan genel kurul toplantılarını izleyen bir ay içinde Kurul'a göndermek zorundadırlar.
VI. İlanların Kurul'a Gönderilmesi
Finansal tablolarla birlikte yayımlanan özet denetçi raporu veya bağımsız denetleme raporu özetlerinin yer aldığı gazetelerin birer örneğinin ilanı izleyen 6 işgünü içinde Kurul'a gönderilmesi gerekmektedir.
Denetçi rapor özetleri yerine bağımsız denetleme rapor özetlerinin yayımlandığı durumda (ortaklık sürekli denetlemeye tabi ise), denetçi rapor özetlerinin yıllık faaliyet raporları ile birlikte ayrıca Kurul'a gönderilmesi gerekmektedir.
 
F) ESAS SÖZLEŞME DEĞİŞİKLİKLERİ İÇİN KURUL'UN UYGUN GÖRÜŞÜNÜ ALMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ
Sermaye Piyasası Kanunu'nun 33'üncü maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca halka açık anonim ortaklıkların esas sözleşmelerinin değiştirilmesi için Gümrük ve Ticaret Bakanlığına başvurulmadan önce Kurulun uygun görüşünü almaları zorunludur.
 
G) ÖRTÜLÜ KAZANÇ AKTARIM YASAĞI
Sermaye Piyasası Kanunu’nun “Örtülü kazanç aktarım yasağı” başlıklı 21’inci maddesi uyarınca halka açık ortaklıklar ile bunların iştirak ve bağlı ortaklıklarının; yönetim, denetim veya sermaye bakımından doğrudan veya dolaylı olarak ilişkide bulundukları gerçek veya tüzel kişiler ile emsallerine uygunluk, piyasa teamülleri, ticari hayatın basiret ve dürüstlük ilkelerine aykırı olarak farklı fiyat, ücret, bedel veya şartlar içeren anlaşmalar veya ticari uygulamalar yapmak veya işlem hacmi üretmek gibi işlemlerde bulunmak suretiyle kârlarını veya malvarlıklarını azaltarak veya kârlarının veya malvarlıklarının artmasını engelleyerek kazanç aktarımında bulunmaları yasaktır.
Ayrıca, Sermaye Piyasası Kanunu’nun 21’inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca halka açık ortaklıklar ile bunların iştirak ve bağlı ortaklıklarının, esas sözleşmeleri veya iç tüzükleri çerçevesinde basiretli ve dürüst bir tacir olarak veya piyasa teamülleri uyarınca kârlarını ya da malvarlıklarını korumak veya artırmak için yapmaları beklenen faaliyetleri yapmamaları yoluyla ilişkili oldukları gerçek veya tüzel kişilerin kârlarının ya da malvarlıklarının artmasını sağlamaları da örtülü kazanç aktarımı sayılmaktadır.
Sermaye Piyasası Kanunu’nun 110’uncu maddesinde SPKn’nun 21’inci maddesinde belirtilen işlemlerde bulunarak halka açık ortaklıkların kârlarını veya malvarlıklarını azaltmak veya kârlarının veya malvarlıklarının artmasını engellemek fiillerinin güveni kötüye kullanma suçunun nitelikli hâlini oluşturduğu, ancak bu durumda 5237 sayılı Kanunun 155 inci maddesinin ikinci fıkrasına göre hükmolunacak cezanın üç yıldan az olamayacağı hükme bağlanmıştır.
 
H) PAY ALIM TEKLİFİNDE BULUNMA ZORUNLULUĞU
Gönüllü olarak yapılan kısmi pay alım teklifi, blok veya münferit alımlar ya da diğer herhangi bir yöntemle, tek başına veya birlikte hareket ettikleri kişilerle beraber, doğrudan veya dolaylı olarak bir ortaklığın yönetim kontrolünü sağlayan paylarını veya oy haklarını iktisap edenler, diğer ortaklara ait payları satın almak üzere pay alım teklifinde bulunmak zorundadır.
Doğrudan veya dolaylı olarak tek başına veya birlikte hareket ettikleri kişilerle beraber ortaklığın oy haklarının yüzde ellisinden fazlasına sahip olunması veya söz konusu orana bağlı olmaksızın yönetim kurulu üye sayısının salt çoğunluğunu seçme veya genel kurulda söz konusu sayıdaki üyelikler için aday gösterme hakkını veren imtiyazlı paylara sahip olunması, yönetim kontrolünün elde edilmesi olarak kabul edilir. Ancak, imtiyazlı payların mevcudiyeti nedeniyle yönetim kontrolünün elde edilemediği hâller pay alım teklifi zorunluluğu doğurmaz.
Ortaklığın pay sahipliğinde herhangi bir değişiklik olmasa dahi, ortakların kendi aralarında yapacakları özel yazılı anlaşmalarla yönetim kontrolünü ele geçirmeleri sonucunda da pay alım teklifi zorunluluğu doğar.
Yönetim kontrolünü sağlayan payların iktisabını izleyen altı iş günü içerisinde, pay alım teklifinde bulunmak üzere Kurul'a başvurulması gereklidir. Pay alım teklifi yükümlülüğünün doğduğu tarihten itibaren iki ay içerisinde fiili pay alım teklifi sürecine başlanması zorunludur.
Kurula yapılacak pay alım teklifi başvurularında konuya ilişkin bilgi formunun düzenlenmesi zorunludur. Kurul, bilgi formunda yer alan bilgilerin tutarlı, anlaşılabilir ve Kurulca belirlenen standartlara göre eksiksiz olduğunun tespiti halinde bilgi formunu onaylar. Fiili pay alım teklifi, bilgi formunun Kurulca onaylanmasından itibaren en çok altı iş günü içinde başlar. Fiili pay alım teklifi süresi 10 iş gününden az 20 iş gününden fazla olamaz.
II-26.1 sayılı Tebliğin 14’üncü maddesinde sayılan hallerin varlığı halinde pay alım teklifinde bulunma yükümlülüğünün doğmadığı kabul edilir.
Kurul, II-26.1 sayılı Tebliğin 18’inci maddesinde sayılan hallerin varlığı halinde başvuru üzerine pay alım teklifinde bulunma zorunluluğuna muafiyet verebilir. Muafiyet talepleri için, pay alım teklifi zorunluluğunun doğmasını izleyen altı iş günü içinde teklif yapmakla yükümlü olanlar tarafından Kurula başvurulması gerekir. Kurulca yapılacak incelemeler ve talep edilecek bilgi ve belgelerin değerlendirilmesi sonucunda muafiyet koşullarının gerçekleştiği sonucuna varılırsa, ilgililer pay alım teklifi yapma yükümlülüğünden muaf tutulabilir. Pay alım teklifinde bulunma zorunluluğundan muafiyet başvurularının Kurulca uygun görülmemesi halinde; iki ay olarak öngörülen fiili pay alım teklifine başlama süresi, Kurulun muafiyet başvurusunu uygun görmeme kararından itibaren bir ay olarak uygulanır.
II-26.1 sayılı Tebliğ’e ulaşmak için tıklayınız.
 
I) İLİŞKİLİ TARAF İŞLEMLERİ
Kurulumuzun II-18.1 sayılı Kurumsal Yönetim Tebliği’nin 9’uncu maddesi uyarınca halka açık ortaklıkların ve bağlı ortaklıklarının, ilişkili tarafları ile gerçekleştirecekleri yaygın ve süreklilik arz eden işlemleri dışındaki varlık ve hizmet satışı benzeri işlemlerde; işlem tutarının (varlığın net defter değerinin yüksek olması durumunda net defter değerinin), kamuya açıklanan son finansal tablolara göre varlık toplamına veya kamuya açıklanan son yıllık finansal tablolara göre oluşan hasılat tutarına (varlığın devri, kiraya verilmesi veya üzerinde ayni hak tesis edilmesi durumunda, son yıllık finansal tablolara göre söz konusu varlıktan elde edilen karın ortaklığın sürdürülen faaliyetler vergi öncesi karına) oranının %5’ten fazla olarak gerçekleşeceğinin öngörülmesi durumunda; işlem öncesinde işleme ilişkin Kurulca belirlenen bir kuruluşa değerleme yaptırılması zorunludur.
Söz konusu işlemlere başlamadan önce, yapılacak işlemin esaslarını belirleyen bir yönetim kurulu kararının alınması zorunludur.
İlişkili taraf işlemlerinin gerçekleştirilmesine karar verilmesi durumunda; işlemin taraflarının birbirleriyle olan doğrudan veya dolaylı ilişkileri, işlemlerin niteliği, değerlemede kullanılan varsayımlar ve değerleme sonuçlarını içeren değerleme raporunun özeti, işlemler değerleme raporunda ulaşılan sonuçlara uygun bir şekilde gerçekleştirilmemişse bu durumun gerekçesinin özel durum açıklaması yapılması suretiyle kamuya duyurulması zorunludur.

 

Geri Bildirim