(Kurulun 08/02-12/02/2010 tarih ve 2010/6 sayılı Haftalık Bülteni ile kamuya duyurulan 12/02/2010 tarih ve 3/71 sayılı Kurul Kararı)

Payları İstanbul Menkul Kıymetler Borsası (İMKB)'nda işlem gören şirketlerin kamuya açıklanan 31/12/2008 tarihli finansal tablolarına ilişkin olarak Kurulumuzca yapılan incelemelerde genel olarak;

A. Daha önce 2009/2 sayılı Kurul Haftalık Bülteni ile 2007 yılı finansal tabloları üzerinden yürütülen gözetim faaliyetleri kapsamında tespit edilen aksaklıklar kamuya duyurulmuş olup, bu hususlardan aşağıda belirtilenlerle ilgili olarak şirketlerin bir kısmının halen;

I) Finansal tablo dipnotlarında şirketlere özgü uygulamaları açıklamaktan uzak, standart ifadeler kullanmaya devam ettiği ve dipnot bilgilerinin tümünü karşılaştırmalı olarak sunmayı aksattığı,

II) UMS 1 ve 24 kapsamında ilişkili tarafların tanımının yeterli açıklıkta yapılmadığı, şirket ile ilişkili taraf arasındaki ilişkinin niteliği ile verilen ve alınan teminatlar gibi gerekli açıklamalar konusunda dipnotlarda eksiklikler bulunduğu,

III) UMS 12 çerçevesinde vergi gideri (geliri) ile muhasebe karı arasındaki mutabakatın paragraf 81'de belirtilen şekilde dipnotlarda sunmadığı,

B. 2008 yılı finansal tablolarında ise daha önce ilan edilen aksaklık türleri dışında;

I) UMS 27 ve UMS 28'de önemlilik veya faaliyette bulunmamanın istisna unsurları olarak belirtilmemesine karşın, önemlilik gerekçesi ile bazı bağlı ortaklıkların ve/veya iştiraklerin konsolide edilmediği; ancak önemlilik gerekçesi kullanılırken, sadece tutarın değil niteliğin de değerlendirilmesi ve yapılan analizin konsolide edilmeyen her bir şirket yanında kapsam dışında bırakılan şirketlerinin tümünün de dikkate alarak yapılması gerektiğinin ihmal edildiği ve konsolide edilmeme kararı alınan şirketler için bu kararın gerekçesi ile şirket yönetiminin bu konuda uyguladığı önemlilik kriterine ilişkin politikanın finansal tablo dipnotlarında sunulmadığı,

II) Birleşme işlemlerine ilişkin olarak UFRS 3 uyarınca edinen işletme tarafından her bir elde edilen varlık, üstlenilen borç ve koşullu borç sınıfına ilişkin muhasebeleştirilen tutarlar, şerefiyenin raporlama dönemi başı ve sonundaki kayıtlı değerine ilişkin mutabakat, bu kapsamda özellikle UMS 36 uyarınca muhasebeleştirilmiş şerefiyenin değer düşüklüğüne ilişkin tutarlar ile muhasebeleştirilmesini gerektiren olaylar ve şerefiyenin herhangi bir nakit yaratan birimin defter değerine dahil edilmesi durumunda, söz konusu nakit yaratan birimin geri kazanılabilir tutarını ölçmek için kullanılan tahminler hakkında yeterli bilginin dipnotlarda sunulmadığı,

III) Şirketlerin özkaynakları içerisinde yer alan "zarar telafi fonu", "özel yedek" gibi şirkete özgü özkaynak kalemleri hakkında UMS 1 79-b kapsamında finansal durum tablosunda (bilançoda), özkaynak değişim tablosunda ya da dipnotlarda yeterli ölçüde açıklama yapılmadığı,

IV) Finansal kiralama işlemi bulunan şirketler tarafından UMS 17'nin talep ettiği dipnot açıklamalarının eksik yapıldığı,

V) UMS 8'de muhasebe politikası ve tahmin değişiklikleri ile hata tespiti durumunda uyulması gerekli kurallar belirlenmesine karşın, özellikle finansal tablolarda tespit edilen hataların düzeltilmesi konusunda hatanın niteliği ve düzeltmenin açıklanmasında eksiklikler bulunduğu,

VI) Finansal tablo kalemlerinin sunuluşu ve sınıflandırması değiştirildiğinde; UMS 1'in 41'inci paragrafı uyarınca, karşılaştırmalı tutarların yeniden sınıflandırılması ile yeniden sınıflandırmanın niteliği, tutarı ve nedeni hakkında dipnotlarda gerekli açıklamanın yapılmasında, karşılaştırmalı tutarların yeniden sınıflandırmanın mümkün olmadığı durumlarda ise 42'inci madde kapsamındaki açıklamaların yapılmasında eksiklikler olduğu,

VII) UMS 12'nin 39 ve 81'nci paragrafları uyarınca bağlı ortaklıklar, şubeler ile iştiraklerdeki yatırımlar ve iş ortaklıklarındaki hisseler ile ilgili olarak ertelenmiş vergi borcu henüz muhasebeleştirilmemiş geçici farkların toplam tutarının dipnotlarda açıklanmadığı,

VIII) UMS 12'nin 34, 35 ve 36'ncı paragraflarında kullanılmamış mali zararlar için vergi varlığı ayrılmasının koşulları ve 81 ve 82'nci paragrafında bu kapsamda yapılması gerekli açıklamalar belirtilmiş olmasına karşın; özellikle yüksek tutarda birikmiş zararı olan şirketler tarafından gerek vergi varlığının ayrılmasına ilişkin değerlendirme yapılırken yeterli titizliğin gösterilmediği, gerekse ertelenmiş vergi varlığının muhasebeleştirilmesini destekleyen karineler hakkında, özellikle zaman aşımı konusunda, gerekli detayda dipnot açıklaması yapılmadığı,

IX) Karşılıklara ilişkin olarak UMS 37'nin 84 ve 85'inci ve koşullu borçlara ilişkin olarak ise 86'ncı paragrafları kapsamında yeterli açıklamanın dipnotlarda sunulmadığı,

X) UMS 40'ın 32'nci paragrafı maliyet veya gerçeğe uygun değer yönteminin seçilmesine bakılmaksızın yatırım amaçlı gayrimenkullerin gerçeğe uygun değerlerinin hesaplanmasını gerektirir. Bunun yanında, UMS 40'ın 79'uncu paragrafı maliyet yönteminin kullanılması durumunda da yatırım amaçlı gayrimenkulün gerçeğe uygun değerinin açıklanmasını düzenler. Ancak yatırım amaçlı gayrimenkullerini değerlerken maliyet yöntemini kullanan işletmeler tarafından yukarıda belirtilen UMS hükümlerine uyumda sorunlar yaşandığı ve iki yöntemi kullanan işletmelerin de gerçeğe uygun değer açıklamalarında gerçeğe uygun değerinin saptanmasında kullanılan yöntem ve önemli varsayımlar konusunda dipnotlarda yeterli bilgi sunmadığı,

C. Ek olarak, 2008/16 sayılı Haftalık Bülten'de yer alan finansal tablo formatlarının uygulanması ile ilgili olarak; formatın amacı, finansal tablolarda yer alan hesap kalemlerinin asgari olarak belirlendiği ve ihtiyaç duyulması halinde UMS 1'de yer alan kriterler göz önünde bulundurularak yeni hesap kalemleri eklenebileceği hususları dikkate alınmadan;

I) Önemlilik arz eden husus ilişkili taraf işlemi ise alt kalemlerde ayrı sunum yapılmasının zorunlu olduğunun belirtilmesine karşın ilişkili taraf işlemlerinin finansal tablolarda ayrı olarak gösterilmesi konusunda bazı şirketlerin gerekli hassasiyeti göstermediği,

II) Şirketlerin iş yapış şekilleri, finansman biçimleri veya sektör farklılıkları nedeni ile ayrı bir başlık altında sunulması gereken kalemler olmasına karşın, bu bilgileri yatırımcılara sunmakta tereddüt ettikleri ve/veya önemlilik değerlendirmesinin nitelik değerlendirmesi yapılmadan sadece tutar dikkate alınarak yapıldığı,

III) Sermaye enflasyon düzeltme farklarına ilişkin tutarların bazı şirketler tarafından yanlışlıkla kamuya duyurulan formatta sermayenin hemen altında yer alan "karşılıklı sermaye düzeltmesi" başlığı altında sunulduğu,

tespit edilmiştir.

Bu kapsamda, payları Borsa'da işlem gören şirketlere 2009/2 sayılı Haftalık Bülten ile kamuya duyurulan aksaklıkların giderilmesi konusunda gerekli hassasiyetin gösterilmesi ve bu kez 2008 yılı finansal tablolarına ilişkin ilan edilen UMS/UFRS'ye 6 uyumda yaşanan uyumsuzlukların 2009 yılı finansal tablolarında giderilmesi yönünde gerekli tedbirlerin alınması ve Kurulumuz tarafından ilan edilen finansal tablo formatlarına uyuma dikkat edilmesi gerektiğinin bildirilmesi kararlaştırılmıştır.

Bunun yanında, 2009/40 sayılı Kurul Haftalık Bülteni'nde üçüncü şahısların borcunu temin amacı ile verilen rehin teminat ve ipotekler kapsamında yapılması talep edilen dipnot açıklamalarının ve TTK 324'e ilişkin 2009/44 sayılı Haftalık Bülten'de yayınlanan hususların da, finansal tabloların kamuya duyurulması öncesinde şirketlere hatırlatılmasında yarar görülmektedir.

Bu duyurunun Kurulumuzun İMKB şirketlerinin 2008 yılı finansal tablolarını inceleme ve yukarıda verilen hususlar da dahil olmak üzere gerekli görülmesi halinde sermaye piyasası mevzuatında belirlenen yaptırımların uygulanması haklarını ortadan kaldırmadığı tabiidir.