Kurulumuzun yüksek enflasyon dönemlerinde hazırlanacak mali tablolara ilişkin Seri:XI, No:20 sayılı "Yüksek Enflasyon Dönemlerinde Mali Tabloların Düzeltilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliği" 28/11/2001 tarih ve 24597 sayılı Resmi Gazete'de, konsolide mali tablolara ve iştiraklerin muhasebeleştirilmesine ilişkin Seri:XI, No:21 sayılı "Sermaye Piyasasında Konsolide Mali Tablolara ve İştiraklerin Muhasebeleştirilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliği" 13/11/2001 tarih ve 24582 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmış olup, söz konusu Tebliğlerde 17/01/2002 tarih ve 24643 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Seri:XI, No:22 ve Seri:XI, No:23 sayılı Tebliğler ve 18/02/2003 tarih ve 25024 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Seri:XI, No:24 sayılı Tebliğ ile değişiklik yapılmıştır. Ayrıca, Seri:X, No:16 sayılı "Sermaye Piyasasında Bağımsız Denetim Hakkında Tebliğ"de, 02.11.2002 tarih ve 24924 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Seri:X, No:19 sayılı Tebliğ ile yapılan değişiklikler ile ortaklıklarda denetimden sorumlu komite kurulması ve mali tablo ile yıllık raporların hazırlanması ve bildiriminde sorumluluk esasları hakkında yeni düzenlemeler getirilmiştir.

Söz konusu Tebliğlerin yürürlük tarihlerinin yaklaşması nedeniyle Kurulumuza intikal eden çeşitli tereddütler dikkate alınarak aşağıdaki hususların açıklanmasında yarar görülmüştür.ada

A) TEBLİĞLERİN YÜRÜRLÜĞÜ

Yukarıda söz konusu edilen tebliğlerin herbiri birbirinden bağımsız olarak 01/01/2003 tarihinden sonra sona eren yıllık ve bundan sonra gelecek ilk ara mali tablolardan itibaren;

a) Hesap dönemleri takvim yılı olan şirketler için, 31.12.2003 tarihinden itibaren başlamak ve bundan sonra gelecek ilk ara mali tablolarla devam etmek üzere,

b) Özel hesap dönemleri olan şirketler için ise, 2003 yılı içerisinde sona erecek ilk yıllık mali tablolardan (örneğin 30.04.2003) başlamak ve bundan sonra gelecek ilk ara mali tablolar ile devam etmek üzere,

yürürlüğe girecektir.

B) "YÜKSEK ENFLASYON DÖNEMLERİNDE MALİ TABLOLARIN DÜZELTİLMESİNE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA TEBLİĞ"E İLİŞKİN AÇIKLAMALAR

1) a) Sermaye piyasası araçlarını halka arzetmiş veya arzetmiş sayılan anonim ortaklıkların,

b) Halka arza aracılık veya alım-satıma aracılık yetki belgesi bulunan aracı kurumların,

c) Yatırım ortaklıklarının,

d) Yukarıda sayılan üç grubun bağlı ortaklıkları ve iştiraklerinin,

mali tablolarını (bilanço, gelir tablosu, nakit akım tablosu ve satışların maliyeti tablosu) "Yüksek Enflasyon Dönemlerinde Mali Tabloların Düzeltilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ"de belirtilen usul ve esaslara uygun olarak hazırlamaları gerekmektedir.

Ancak, söz konusu Tebliğ'e tabi bir ortaklığın iştiraki veya bağlı ortaklığı olması nedeniyle bu Tebliğ hükümlerine tabi olan ortaklıklardan Kurulumuzun konsolide mali tablolara ilişkin tebliğleri uyarınca konsolidasyon kapsamı dışında tutulanlar mali tablolarını "Yüksek Enflasyon Dönemlerinde Mali Tabloların Düzeltilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliği" hükümleri uyarınca düzenlememe imkanına sahip bulunmaktadırlar.

2) "Yüksek Enflasyon Dönemlerinde Mali Tabloların Düzeltilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ"in uygulanmasında, söz konusu Tebliğ'in 18.02.2003 tarih ve 25024 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Seri:XI, No:24 sayılı Tebliğ ile değişik 27'nci maddesi uyarınca 1970 yılı ve sonraki yıllarda gerçekleşen işlemlerin dikkate alınması ve düzeltme işlemlerinde Tebliğ'in (3) numaralı ekinde yer alan endekslerden üretilecek düzeltme katsayılarının kullanılması gerekmektedir.

3) "Yüksek Enflasyon Dönemlerinde Mali Tabloların Düzeltilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ"in uygulanmasında, geçmiş yıllara ilişkin mali tablolarını uluslararası muhasebe standartlarına göre hazırlayan işletmelerin, söz konusu yıllara ilişkin işlemlerini yeniden düzeltme işlemine tabi tutmalarına gerek bulunmamakta olup, bundan sonraki işlemlerde yukarıda belirtilen (2) numaralı bende göre düzeltme yapmaları gerekmektedir.

4) Kurulumuzun muhasebe standartları ile ilgili düzenlemeleri uyarınca mali tablo düzenleme ve dolayısıyla ilan yükümlülüğü bulunmayan ancak, mali tablo düzenleme ve ilan yükümlülüğüne tabi işletmelerin bağlı ortaklığı veya iştiraki olmaları nedeniyle "Yüksek Enflasyon Dönemlerinde Mali Tabloların Düzeltilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ" kapsamına giren işletmeler, mali tablo ilanı hariç olmak üzere mali tablo düzenleme, bağımsız denetim ve bildirim hususlarında bağlı ortaklığı/iştiraki durumunda bulunduğu işletmelerin tabi olduğu Kurulumuz düzenlemelerine uymakla yükümlü bulunmaktadırlar.

Ancak, "Sermaye Piyasasında Konsolide Mali Tablolara ve İştiraklerin Muhasebeleştirilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ" uyarınca, hisse senetleri borsalar veya teşkilatlanmış diğer piyasalarda işlem görmeyen şirketler konsolide mali tablo hazırlamakla yükümlü bulunmadığından, bu şirketlerin iştirak ve bağlı ortaklıklarının mali tablolarını enflasyona göre düzeltme ve dolayısıyla bir önceki paragrafta belirtilen düzenlemelere uyma yükümlülükleri bulunmamaktadır. Diğer taraftan, bu şirketlerin isteğe bağlı olarak konsolide mali tablo düzenlemesi durumunda, bunların iştirak ve bağlı ortaklıklarının söz konusu yükümlülüklere uyması gerektiği tabiidir.

5) "Yüksek Enflasyon Dönemlerinde Mali Tabloların Düzeltilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Tebliği" hükümlerine göre ilk defa hazırlanan yıllık mali tablo ve raporların ilanı ile Kurulumuza ve İMKB bülteninde yayımlanmak üzere İMKB'na gönderilmesinde, Kurulumuzun muhasebe standartları ile ilgili düzenlemelerinde belirtilen süreye 4 hafta süre ilave edilmesi, uygulamanın devamında ise, yıllık ve ara mali tablolar için ilgili düzenlemelerdeki mevcut sürelere uyulması; ayrıca, yüksek enflasyon dönemlerinde düzeltme işlemine tabi tutulmamış mali tabloların da ilan edilmeksizin Kurulumuza ve İMKB bülteninde yayımlanmak üzere İMKB'na gönderilmesi gerekmektedir.

C) "SERMAYE PİYASASINDA KONSOLİDE MALİ TABLOLARA VE İŞTİRAKLERİN MUHASEBELEŞTİRİLMESİNE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA TEBLİĞ"E İLİŞKİN AÇIKLAMALAR

1) Hisse senetleri borsalar veya teşkilatlanmış diğer piyasalarda işlem gören ve sermaye ve yönetim ilişkileri çerçevesinde bağlı ortaklığı ve/veya müşterek yönetime tabi ortaklığı bulunan şirketlerin "Sermaye Piyasasında Konsolide Mali Tablolara ve İştiraklerin Muhasebeleştirilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ"inde belirtilen usul ve esaslara uygun olarak konsolide mali tablo hazırlamaları ve konsolide mali tabloların hazırlanmasında "Yüksek Enflasyon Dönemlerinde Mali Tabloların Düzeltilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ"inde belirtilen esaslar çerçevesinde enflasyona göre düzeltilmiş yıllık ve ara dönem mali tablolarını kullanmaları gerekmektedir.

2) "Sermaye Piyasasında Konsolide Mali Tablolara ve İştiraklerin Muhasebeleştirilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ" kapsamına giren bağlı ortaklıklar ile müşterek yönetime tabi ortaklıklardan,

a) Geçici amaçlarla elde tutulanların,

b) Ciddi ve uzun süreli kısıtlar altında faaliyet göstermesi nedeniyle ana ortaklığa fon aktarım gücü bulunmayanların,

c) Küçük olması veya faaliyet hacmi düşük olması nedeniyle konsolide mali tabloları önemli ölçüde etkilemeyen işletmelerin,

konsolidasyon kapsamı dışında tutulmaları mümkün bulunmaktadır.

3) "Sermaye Piyasasında Konsolide Mali Tablolara ve İştiraklerin Muhasebeleştirilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ" uyarınca, ana ortaklık ile bağlı ortaklığın, müşterek yönetime tabi ortaklığın veya iştirakin hesap dönemlerinin kapanış tarihleri arasında,

a) Üç aydan fazla süre olması halinde, ana ortaklık, bağlı ortaklık, müşterek yönetime tabi ortaklık ve iştirak için Kurulumuzun ara mali tablolara ilişkin düzenlemeleri çerçevesinde ana ortaklığın hesap dönemi esas alınarak hazırlanacak ara mali tabloların kullanılması, ancak konsolidasyon kapsamındaki ortaklıkların hesap dönemleri arasında yoğunlaşma olduğu durumlarda en fazla yoğunlaşma bulunan hesap döneminin esas alınması,

b) Üç aydan az süre olması halinde ise, önceki tarihi içeren mali tabloların Kurulumuzun muhasebe standartları ile ilgili düzenlemelerinde yer alan "Bilanço Tarihinden Sonra Ortaya Çıkan Hususlar" ve "Şarta Bağlı Olaylar"a ilişkin esaslar çerçevesinde konsolide mali tablolar ile uyumlaştırılması,

gerekmektedir.

4) "Sermaye Piyasasında Konsolide Mali Tablolara ve İştiraklerin Muhasebeleştirilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ" uyarınca, konsolide mali tabloların bağımsız denetimi ana ortaklığın bağımsız denetim görevini üstlenmiş bulunan bağımsız denetim kuruluşu tarafından yapılacaktır. Bağımsız denetim kuruluşunun denetim faaliyeti kapsamında ihtiyaç duyacağı bilgi ve belgelerin temini, ana ortaklığın sorumluluğundadır.

5) Hisse senetleri borsalar veya teşkilatlanmış diğer piyasalarda işlem gören şirketlerin; aktiflerinde yer alan iştirak hisselerinin muhasebeleştirilmesinde "Sermaye Piyasasında Konsolide Mali Tablolara ve İştiraklerin Muhasebeleştirilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ"inde belirtilen usul ve esaslara uyulması gerekmektedir. Buna göre, iştirak hisseleri "özkaynak yöntemi" kullanılararak muhasebeleştirilecektir.

6) "Sermaye Piyasasında Konsolide Mali Tablolara ve İştiraklerin Muhasebeleştirilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliği" hükümlerine göre hazırlanacak konsolide mali tablolara ilişkin ilanlar ile Kurulumuza ve İMKB'na yapılacak bildirimlerde; ara ve yıllık mali tablolar için Kurulumuzun muhasebe standartları ile ilgili düzenlemelerinde öngörülen ilan ve bildirim sürelerine 6'şar hafta süre ilave edilmesi; ayrıca konsolide mali tablolarını ilan edecek ortaklıkların enflasyona göre düzeltilmiş konsolide olmayan mali tablolarını da Kurulumuza ve İMKB bülteninde yayımlanmak üzere İMKB'na göndermeleri gerekmektedir.

D) "SERMAYE PİYASASINDA BAĞIMSIZ DENETİM HAKKINDA TEBLİĞ"E İLİŞKİN AÇIKLAMA

Seri:X, No:16 sayılı "Sermaye Piyasasında Bağımsız Denetim Hakkında Tebliğ"in Seri:X, No:19 sayılı Tebliğ ile değişik,

a) 28/A maddesi uyarınca, hisse senetleri borsada işlem gören ortaklıklarda denetimden sorumlu komite oluşturulması,

b) 28/B maddesine göre, sermaye piyasası araçlarını halka arzetmiş veya arzetmiş sayılan anonim ortaklıklar ile aracı kurumların mali tablo ve yıllık raporlarının ilanı ve bildirimi sırasında söz konusu yıllık ve ara mali tablolar ile yıllık raporlarının Tebliğ'in anılan maddesinde sayılan yetkililerce belirtilen kapsamdaki açıklamalarla birlikte imzalanması ve kamuya yapılacak açıklamalarda da bu konuya yer verilmesi,

zorunludur.

Bu itibarla, yukarıda belirtilen Tebliğler kapsamındaki ortaklıkların Tebliğlerin yürürlük tarihlerine kadar gereken hazırlıkları yapmaları ve mali tabloların zamanında yayımlanmasına yönelik tedbirleri almaları daha sonra herhangi bir aksaklık veya gecikmeye yol açılmaması açısından gerekli mütalaa edilmektedir.

Kamuoyuna duyurulur.